หน้าหนังสือทั้งหมด

คำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าและการยอมรับของพราหมณ์
70
คำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าและการยอมรับของพราหมณ์
ครั้งนั้นมีสาเหตุหลายประการที่สำคัญที่สุดคือ คำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าเป็นสัจธรรม อันจริงแท้แน่นอนที่ผู้ปฏิบัติสามารถพิสูจน์ได้ด้วยตนเอง และมีผู้ปฏิบัติจนเข้าถึงธรรม บรรลุ ธรรมเป็นพระอรหันต์ พระอริย
บทความนี้สำรวจความสำคัญของคำสอนของพระสัมมาสัมพุทธเจ้าซึ่งเป็นสัจธรรมที่พิสูจน์ได้ด้วยตนเอง พร้อมกล่าวถึงการยอมรับจากกลุ่มพราหมณ์ในสังคมอินเดียสมัยพุทธกาล ซึ่งมีทั้งราชา มหาเศรษฐี และบุคคลชั้นสูงหลายคน
การแตกแยกในพระพุทธศาสนา
88
การแตกแยกในพระพุทธศาสนา
ไม่เป็นอาบัติ” แต่พอลับหลัง พระวินัยธรกลับบอกพวกศิษย์ของตนว่า “พระธรรมกถูกต้องอาบัติ ก็ไม่รู้ว่าเป็นอาบัติ” พระธรรมกถึกทราบเรื่องจึงเกิดการทะเลาะวิวาทกัน จะเห็นว่า แม้ ประเด็นเล็กๆ แต่ต่างฝ่ายต่างถือท
บทความนี้กล่าวถึงการแตกแยกภายในพระพุทธศาสนา โดยยกตัวอย่างกรณีของพระวินัยธรและพระเทวทัต ที่มีการสั่งสอนและ การตีความที่แตกต่างกัน อาจส่งผลให้เกิดความขัดแย้งในคณะสงฆ์ได้ แม้ประเด็นจะเล็กน้อย แต่ก็เป็นสา
ประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนาในเกาหลีและญี่ปุ่น
142
ประวัติศาสตร์พระพุทธศาสนาในเกาหลีและญี่ปุ่น
ของคณะสงฆ์ โดยแบ่งประเภทของสถาบันได้ดังนี้ มหาวิทยาลัยและวิทยาลัย 3 แห่ง โรงเรียนมัธยมศึกษาตอนปลาย 11 แห่ง โรงเรียนมัธยมศึกษาตอนต้น 16 แห่ง โรงเรียนประถมศึกษา 3 แห่ง โรงเรียนอนุบาล 7 แห่ง สำหรับภิกษุณ
บทความนี้กล่าวถึงการจัดตั้งและประเภทของสถาบันทางการศึกษาในคณะสงฆ์เกาหลีใต้ รวมถึงการมีอยู่ของภิกษุณีที่มีบทบาทสำคัญในสังคม เผยให้เห็นว่าสตรีในเกาหลีสามารถบวชเป็นภิกษุณีได้ตั้งแต่อายุ 20-40 ปี พร้อมเรี
นิกายพระพุทธศาสนามหายานในทิเบต
154
นิกายพระพุทธศาสนามหายานในทิเบต
ปัจจุบันพระพุทธศาสนามหายานในทิเบตเป็นแบบวัชรยาน หรือตันตระ โดยมีนิกาย สำคัญมี 4 นิกาย คือ เนียงม่า กาจู สักยะ และเกลุก 1. นิกายเนียงม่า ผู้ก่อตั้ง คือ คุรุปัทมสัมภวะ ท่านแบ่งคำสอนในพระพุทธศาสนาเป็น นว
พระพุทธศาสนามหายานในทิเบตแบ่งออกเป็นนิกายหลัก 4 นิกาย ได้แก่ เนียงม่า กาจู สักยะ และเกลุก โดยมีแนวทางการสอนที่ต่างกันไป วัดโจคังเป็นที่มั่นทางศาสนาที่สำคัญ และพระราชวังโปตาลาเป็นศูนย์กลางความเชื่อที่ม
ธรรมเนียมการสวดพระปริตรในสมัยพุทธกาล
162
ธรรมเนียมการสวดพระปริตรในสมัยพุทธกาล
ไพศาลทักษิณทุกคืน ธรรมเนียมการสวดพระปริตรนี้ปฏิบัติกันมาตั้งแต่สมัยพุทธกาล เมื่อ ครั้งที่เมืองไพศาลีเกิดภัยพิบัติด้วยอหิวาตกโรคเป็นต้น พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสสั่งให้พระ อานนท์เรียนรัตนสูตรว่าด้วย “ยงก
ธรรมเนียมการสวดพระปริตรเริ่มต้นจากสมัยพุทธกาล ขณะที่เกิดภัยพิบัติ พระสัมมาสัมพุทธเจ้าทรงสั่งให้สวดเพื่อปัดเป่าภัยต่าง ๆ รัชกาลที่ 3 มีความศรัทธาในพระพุทธศาสนา โดยดูแลกิจการศาสนาอย่างใกล้ชิด ส่งผลให้มี
การค้นหาความสงบภายในผ่านธรรมะ
214
การค้นหาความสงบภายในผ่านธรรมะ
วัดหรือแสวงหาสถานที่เพื่อสร้างความสงบภายใน การอธิบายธรรมะของท่านเข้าใจง่ายเหมาะสม กับยุคสมัย เช่น เรื่องศีล 5 ท่านมีความเห็นว่า ศีล 5 เป็นของเก่าแก่มาก พวกเรารู้สึกว่า มันควรได้รับการพูดเสียใหม่ ในควา
บทความนี้กล่าวถึงการค้นหาความสงบภายในผ่านการเข้าใจธรรมะในแง่มุมที่เข้าถึงได้ง่าย โดยเฉพาะศีล 5 ที่ต้องการการปรับเปลี่ยนให้เหมาะกับยุคสมัยเพื่อลดการตอบสนองเชิงลบจากผู้คน โดยท่านติช นัท ฮันห์ให้ความสำคั
ความเข้าใจเกี่ยวกับนิพพานและความไม่ประมาท
81
ความเข้าใจเกี่ยวกับนิพพานและความไม่ประมาท
บางครั้งก็เรียกว่า “นิพพานเป็น” หมายความว่า ในขณะที่อาสวะกิเลสสูญสิ้นไปหมดแล้ว แต่ ยังมีชีวิตอยู่ ยังมีขันธ์ 5 อยู่ มีธรรมกายปรากฏอยู่ในตัว ทำให้รู้สึกเป็นสุขเหมือนอยู่ใน อายตนนิพพานอย่างแท้จริง เพียง
บทความนี้เสนอความหมายของนิพพานและอธิบายอนุปาทิเสสนิพพานที่เกิดขึ้นเมื่ออาสวะกิเลสสิ้นสุด นอกจากนี้ยังชี้ให้เห็นถึงความสำคัญของความไม่ประมาทในหลักธรรมของพระพุทธเจ้า ซึ่งเป็นองค์ประกอบสำคัญในการเจริญอริ
ความไม่ประมาทในพระพุทธศาสนา
82
ความไม่ประมาทในพระพุทธศาสนา
พระดำรัสนี้ถือว่าเป็นการสรุปหลักธรรมทั้งหมด ที่พระองค์ตรัสสอนมาตลอด 45 พรรษาให้เหลือ เพียงข้อเดียวคือ ความไม่ประมาทเท่านั้น พระเดชพระคุณพระมงคลเทพมุนี (สด จนฺทสโร) ได้อธิบายขยายความเรื่องความไม่ ประมา
พระดำรัสเกี่ยวกับความไม่ประมาทเป็นหัวใจหลักในการสอนของพระพุทธเจ้าตลอด 45 ปี โดยเน้นให้ผู้ปฏิบัติไม่ประมาทในการทำความดีและไม่ทำความชั่ว หลักธรรมสามารถขยายออกเป็น 3 ข้อได้แก่ การไม่ทำบาป การยังกุศลให้ถึ
มรรคมีองค์ 8 และการทำจิตให้ผ่องใส
83
มรรคมีองค์ 8 และการทำจิตให้ผ่องใส
(3) การทำจิตของตนให้ผ่องใส มาจากภาษาบาลีว่า สจิตฺตปริโยทปนํ หมายถึง ทำ จิตใจของตนให้ผ่องใส สจิตฺตปริโยทปน์ นี้ ครอบคลุมพระอภิธรรมปิฎกทั้งหมด หากจัดเข้าใน ไตรสิกขาก็จะตรงกับ “ปัญญาสิกขา” 4.5 มรรคมีองค์
บทความนี้นำเสนอการทำจิตของตนให้ผ่องใส อันมีรากฐานจากภาษาบาลี สจิตฺตปริโยทปนํ ซึ่งหมายถึงการทำจิตใจให้บริสุทธิ์และครอบคลุมพระอภิธรรมปิฎก ที่เชื่อมโยงกับอริยสัจ 4 โดยเฉพาะมรรคมีองค์ 8 ซึ่งเป็นหนทางปฏิบั
ความสำคัญของการประพฤติในธรรม
88
ความสำคัญของการประพฤติในธรรม
ปาฏิหาริย์ต่าง ๆ ได้ เช่น เดินบนน้ำได้ ดำดินได้ เหาะได้ เนรมิตวัตถุสิ่งของขึ้นจากที่ว่างๆ ได้ เป็นต้น พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสถึงความประพฤติของมนุษย์ ว่ามีผลต่อสิ่งแวดล้อมไว้อย่าง ชัดเจนในธรรมิกสูตร 'ค
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสว่า ความประพฤติของมนุษย์ส่งผลต่อทุกสิ่งรอบตัวจากสมัยของพระราชาที่ตั้งอยู่ในธรรมหรือไม่ พระอาทิตย์ พระจันทร์ และการเกษตรล้วนมีผลกระทบซึ่งกันและกัน โดยโยงถึงการประพฤติในธรรมและพลั
เป้าหมายชีวิตของมนุษย์ในพระไตรปิฎก
122
เป้าหมายชีวิตของมนุษย์ในพระไตรปิฎก
ทันทีแล้วจะเป็นอย่างไร เช่น ทันทีที่พูดโกหกฟันก็ร่วงในขณะนั้น ซึ่งคงไม่มีใครต้องการให้เป็น เช่นนี้ และถ้าเป็นอย่างนี้จริงชาวโลกจำนวนมากในปัจจุบันคงไม่มีฟันเหลืออยู่ในปากแล้ว 5.8 เป้าหมายชีวิตของมนุษย์
เนื้อหานี้กล่าวถึงเป้าหมายชีวิตของมนุษย์ตามพระไตรปิฎกซึ่งมี 3 ระดับ ได้แก่ เป้าหมายชีวิตในชาตินี้, เป้าหมายชีวิตในชาติหน้า และเป้าหมายชีวิตในภพชาติสุดท้าย โดยเน้นความสำคัญของการสร้างตัวและฐานะที่มั่นค
ธรรมาธิปไตยในพระไตรปิฎก
137
ธรรมาธิปไตยในพระไตรปิฎก
พระสัมมาสัมพุทธเจ้าก็เหมือนกัน ทรงดำรงอยู่ในธรรม เป็นพระธรรมราชา... ทรง สักการะ เคารพ นอบน้อมธรรม... มีธรรมเป็นใหญ่ ย่อมทรงจัดแจงการรักษา ป้องกัน คุ้มครอง ที่เป็นธรรมในพุทธบริษัทว่า สิ่งนี้ควรทำ สิ่งน
ธรรมาธิปไตยในพระไตรปิฎกแสดงให้เห็นว่าการมีธรรมเป็นเจ้าของหลักการในการปกครองไม่ว่าจะในระบอบใด โดยเฉพาะการปกครองโดยกษัตริย์และคณะบุคคล ที่สำคัญคือการดำรงอยู่ตามธรรมเพื่อความสุขและความถูกต้องในสังคม. การ
กุศลกรรมบถ 10 และ จักรวรรดิวัตร
141
กุศลกรรมบถ 10 และ จักรวรรดิวัตร
2. กุศลกรรมบถ 10 กุศลกรรมบถ แปลว่า ทางแห่งกรรมที่เป็นกุศล หรือ ทางแห่งกรรมดี กุศลกรรมบถนั้น เป็นธรรมที่มีมาก่อนยุคพุทธกาล ผู้ปกครองในอดีต ใช้เป็นหลักในการปกครองตน ดังที่พระสัมมา สัมพุทธเจ้าตรัสไว้ในจร
กุศลกรรมบถ 10 เป็นหลักการที่ใช้ในการปกครองทั้งตนและผู้อื่น ประกอบด้วยการงดเว้นจากการกระทำที่เป็นโทษ 10 ประการ เช่น การฆ่าสัตว์ และการพูดเท็จ จักรวรรดิวัตร รวมถึงธรรมที่ใช้ในการปกครองของพระเจ้าจักรพรรด
หลักธรรมในการปกครองคน
145
หลักธรรมในการปกครองคน
6.6.2 หลักธรรมในการปกครองคน หลักธรรมในการปกครองคนมี 2 ประเภทโดยประเภทที่ 1 คือ หลักในการยึดเหนี่ยว น้ำใจคน สร้างความสมัครสมานสามัคคีกัน ป้องกันการแตกความสามัคคี ได้แก่ สังคหวัตถุ 4 และ อคติ 4 เป็นต้น
หลักธรรมในการปกครองคนมี 2 ประเภท: ประเภทแรก คือ หลักในการยึดเหนี่ยวซึ่งประกอบด้วย สังคหวัตถุ 4 และ อคติ 4 เพื่อสร้างความสมัครสมานสามัคคี ซึ่งผู้ปกครองควรทำการให้ทาน เจรจาถ้อยคำที่น่ารัก ประพฤติตนให้เป
อคติและการปกครองในพระไตรปิฎก
146
อคติและการปกครองในพระไตรปิฎก
เป็นผู้มีตนเสมอเขา พอเหมาะพอดีกับเขา เข้าใกล้ใครคนนั้นก็บอกว่าเป็นพวกเขา สำหรับ ปกครอง หมายถึง การไม่วางตนสูงส่งเกินไปจนประชาชนเข้าไม่ถึง แต่ให้วางตนเหมือนเป็น พ่อปกครองลูก ทำให้ประชาชนมีความรู้สึกอบอ
เนื้อหานี้สำรวจแนวคิดเกี่ยวกับอคติและการปกครองตามหลักพระพุทธศาสนา โดยเน้นการไม่วางตนสูงส่งเกินไปในฐานะผู้ปกครองและการละเว้นอคติ 4 ประการ ได้แก่ ฉันทาคติ, โทสาคติ, โมหาคติ, และภยาคติ ซึ่งสามารถสร้างควา
การประยุกต์ใช้หลักธรรมาธิปไตยในการปกครอง
149
การประยุกต์ใช้หลักธรรมาธิปไตยในการปกครอง
พรรษาอยู่ต่างอารามเสมอว่า “เธอทั้งหลายยังสบายดีหรือ ยังพอเป็นอยู่ได้หรือ ไม่ลำบากด้วย บิณฑบาตหรือ”1 มีอีกตัวอย่างหนึ่งคือ ครั้งหนึ่ง พระสัมมาสัมพุทธเจ้าเสด็จไปโปรดมนุษย์เข็ญใจคนหนึ่ง ในเมืองอาฬวี วันน
การใช้หลักธรรมาธิปไตยในการปกครองของพระเจ้ามหาวิชิตราชเน้นพัฒนาเศรษฐกิจคู่ไปกับศีลธรรม เพื่อให้สังคมสงบสุข การจัดการเศรษฐกิจต้องควบคู่กับการพัฒนาจิตใจเพื่อให้เกิดความเจริญเติบโตอย่างยั่งยืน โดยใช้ตัวอย
นิติศาสตร์ในพระไตรปิฎก
173
นิติศาสตร์ในพระไตรปิฎก
การทดลองการแผ่เมตาให้ต้น ไม้ การ บทท 77 วิทยาอย นิติศาสตร์ในพระไตรปิฎก 7.1 ภาพรวมนิติศาสตร์ในพระไตรปิฎก กลุ่มควบคุม นิติศาสตร์ในพระไตรปิฎกนั้นกล่าวถึง “พระวินัยหรือศีล” ของพระภิกษุเป็นหลัก โดย เฉพาะพร
นิติศาสตร์ในพระไตรปิฎกเน้นศึกษาพระวินัยหรือศีลที่มีผลต่อการควบคุมพฤติกรรมของพระภิกษุ ซึ่งรวม 227 สิกขาบท มีการชี้แจงรายละเอียดให้เข้าใจชัดเจน ด้วยการประชุมเพื่อทบทวนทุก 15 วัน ทำให้พระภิกษุสามารถปฏิบั
ความหมายและบทบาทของธรรมในพระพุทธศาสนา
176
ความหมายและบทบาทของธรรมในพระพุทธศาสนา
ของพระพุทธศาสนาทั้งหมด ธรรม หมายถึง ความจริงที่มีอยู่แล้วในธรรมชาติ ดังพระดำรัสว่า พระตถาคตทั้งหลาย เสด็จอุบัติขึ้นก็ตาม ไม่เสด็จอุบัติขึ้นก็ตาม ธาตุอันนั้น คือ ธัมมฐิติ ธัมมนิยาม อิทัปปัจจัย ก็ยัง ดำ
บทความนี้สำรวจความหมายของธรรมในพระพุทธศาสนา โดยเข้าใจว่า ธรรมคือความจริงตามธรรมชาติที่พระสัมมาสัมพุทธเจ้าตรัสรู้และเผยแพร่ให้แก่สังคม ผ่านการจัดตั้ง “สังฆะ” หรือชุมชนที่มีวินัยเป็นกรอบการประพฤติ เพื่อ
วินัยในพระพุทธศาสนา
177
วินัยในพระพุทธศาสนา
แล้ว การจัดตั้งนั้นก็ไร้ความหมาย ดังนั้น วินัยคือการจัดตั้งของมนุษย์จึงต้องตั้งอยู่บนฐานของ ธรรม คือตัวความจริงแท้ ธรรมจึงสูงสุดในโลก ธรรมสูงสุดในสังคมมนุษย์ แม้พระสัมมาสัม พุทธเจ้าเองก็ทรงเคารพธรรม ธ
บทความนี้พูดถึงความสำคัญของธรรมและวินัยในพระพุทธศาสนา โดยเน้นว่า ธรรมเป็นจริงแท้ที่สูงสุดในโลก และวินัยถูกบัญญัติขึ้นเพื่อสนับสนุนธรรม พระสัมมาสัมพุทธเจ้าได้แสดงธรรมและบัญญัติวินัย 227 ข้อสำหรับพระภิก
การบรรลุวัตถุประสงค์ในการบวชและความสำคัญของสิกขาบท
178
การบรรลุวัตถุประสงค์ในการบวชและความสำคัญของสิกขาบท
ได้ชื่อว่าเป็นนักบวช และจะบรรลุวัตถุประสงค์ของการบวชได้ 7.3.1 สิกขาบทเป็นเหตุให้พระศาสนาตั้งอยู่ได้นาน วันหนึ่งพระสารีบุตรได้มีความคิดสงสัยเกิดขึ้นว่า ศาสนาของพระผู้มีพระภาคเจ้า พระองค์ใดไม่ดำรงอยู่นา
บทความนี้กล่าวถึงการบวชและความสำคัญของสิกขาบทที่มีบทบาทต่อการรักษาศาสนาให้อยู่ในทางที่ถูกต้องและยั่งยืน โดยเฉพาะการเปรียบเทียบศาสนาของพระผู้มีพระภาคเจ้าทั้งสี่พระองค์ที่ทำให้ศาสนาอยู่ได้นานหรือหายไป เ